🧪 نام آزمایش  :  Gamma-Glutamyl Transferase (GGT)
       گاما گلوتامیل ترانسفراز    GGT

📌 توضیح کلی آزمایش
GGT  یک آنزیم کبدی و صفراوی است که در سلول‌های مجاری صفراوی، کلیه، پانکراس و روده کوچک یافت می‌شود. این آنزیم در انتقال اسیدهای آمینه و متابولیسم گلوتاتیون نقش دارد.
اندازه‌گیری GGT در خون، ابزاری حساس برای شناسایی آسیب کبدی و کلستاز و همچنین الکلیسم مزمن و بیماری‌های پانکراس است.

📌 کاربردهای بالینی آزمایش
• تشخیص بیماری‌های کبد و صفرا:
 
کلستاز (انسداد مجاری صفراوی)
 هپاتیت حاد یا مزمن
 سیروز

• تشخیص مصرف مزمن الکل:
 
افزایش GGT معمولاً اولین شاخص بیوشیمیایی مصرف طولانی‌مدت الکل است

• تشخیص آسیب دارویی به کبد  (Drug-induced liver injury)
• پایش بیماران تحت درمان با داروهای هپاتوکسیک
• تشخیص بیماری‌های پانکراس یا تومورهای صفراوی

⚙️ فیزیولوژی و مکانیسم آزمایش

🚨 علائم بالینی مرتبط با سطح غیرطبیعی GGT

🔬 آزمایش‌های مکمل
• ALP و Bilirubin (برای تشخیص منشاء افزایش GGT)
• ALT و AST (برای ارزیابی آسیب هپاتوسلولار)
• Ultrasound کبد و صفرا
• History و آزمایش‌های الکل و دارویی

🧍‍♂️ ضرورت تشخیص زودهنگام
تشخیص افزایش GGT به موقع می‌تواند از پیشرفت بیماری‌های کبدی، کلستاز و آسیب مزمن کبدی ناشی از الکل یا دارو جلوگیری کند.

⏳ عوارض تشخیص دیرهنگام
• سیروز و نارسایی کبدی
• کلستاز طولانی‌مدت و آسیب صفراوی
• افزایش خطر بیماری‌های متابولیک و قلبی

🔺 عوامل افزایش GGT
• مصرف الکل و داروهای هپاتوکسیک (باربیتورات‌ها، فنی‌توئین، ریفامپین)
• کلستاز، انسداد مجاری صفراوی
• بیماری‌های پانکراس

🔻 عوامل کاهش GGT
• کمبود زینک
• برخی اختلالات ژنتیکی نادر

📚 منابع
•   Tietz Textbook of Clinical Chemistry
•  Nelson Textbook of Pediatrics  Liver Disorders
•  Harrison’s Principles of Internal Medicine  Liver Function Tests
•  UpToDate  “Gamma-Glutamyl Transferase (GGT): Clinical Significance”
•  Mayo Clinic Laboratories  Gamma GT