🧪 نام آزمایش  :  Hyperhomocysteinemia – MTHFR A1298C

(Methylenetetrahydrofolate Reductase Gene Mutation – A1298C)

📌 توضیح کلی آزمایش

این آزمایش یک آزمایش مولکولی ژنتیکی است که برای بررسی جهش A1298C  در ژن MTHFR انجام می‌شود. ژن MTHFR مسئول تولید آنزیم متیلن‌تتراهیدروفولات ردوکتاز است که در متابولیسم فولیک اسید و هموسیستئین نقش حیاتی دارد. جهش A1298C مشابه جهش C677T باعث کاهش فعالیت آنزیم می‌شود، اما شدت اثر آن معمولاً کمتر است. این جهش می‌تواند منجر به افزایش سطح هموسیستئین خون (Hyperhomocysteinemia) و افزایش خطر ترومبوز، بیماری‌های قلبی-عروقی، و مشکلات بارداری شود.

📌 کاربردهای بالینی آزمایش

• بررسی استعداد ژنتیکی به ترومبوز وریدی یا شریانی.
• کمک به تشخیص هایپرهموسیستئینمی.
• بررسی بیماران با سابقه خانوادگی بیماری‌های قلبی - عروقی.
• بررسی علل سقط‌های مکرر یا مشکلات بارداری.
• استفاده در مطالعات اپیدمیولوژیک برای بررسی شیوع جهش  MTHFR  .

• آنزیم MTHFR در مسیر متابولیسم فولیک اسید و هموسیستئین نقش دارد.
• جهش A1298C باعث کاهش فعالیت آنزیم و افزایش سطح هموسیستئین می‌شود.
• سطح بالای هموسیستئین می‌تواند به آسیب عروقی و افزایش خطر ترومبوز منجر شود.
• PCR و تکنیک‌های ژنتیکی برای شناسایی این جهش استفاده می‌شوند.
• نتایج می‌توانند نشان‌دهنده افزایش خطر بیماری‌های قلبی - عروقی باشند.

🚨 علائم بالینی مرتبط با جهش MTHFR A1298C

• ترومبوز وریدی عمقی (DVT) .
• سکته مغزی یا قلبی در سنین پایین.
• سقط‌های مکرر یا مشکلات بارداری.
• افزایش سطح هموسیستئین در آزمایش خون.
• در برخی بیماران : بدون علامت، تنها با یافته آزمایشگاهی.

🔬 آزمایش‌های مکمل

• Homocysteine Level :  بررسی مستقیم سطح هموسیستئین خون.
• Vitamin B12 و Folate Levels :  بررسی کمبودهای تغذیه‌ای.
• Factor V Leiden و Prothrombin Mutation Tests :  بررسی سایر جهش‌های ترومبوفیلی.
• Protein C, Protein S, Antithrombin III :  بررسی کمبودهای ضدانعقادی طبیعی.
• Genetic Panel for Thrombophilia :  بررسی جامع‌تر جهش‌های مرتبط.

🧍‍♂️ ضرورت تشخیص زودهنگام

تشخیص سریع جهش MTHFR A1298C حیاتی است، زیرا می‌تواند به پیشگیری از ترومبوزهای خطرناک و مشکلات بارداری کمک کند. بیماران با استعداد ژنتیکی می‌توانند تحت پایش دقیق‌تر قرار گیرند و درمان‌های پیشگیرانه دریافت کنند.

⏳ عوارض تشخیص دیرهنگام

• بروز ترومبوزهای شدید و تهدیدکننده حیات.
• افزایش خطر سکته مغزی یا قلبی.
• افزایش خطر سقط‌های مکرر.
• کاهش کیفیت زندگی بیماران.

🔺 عواملی که باعث مثبت کاذب می‌شوند

• آلودگی نمونه DNA .
• خطای آزمایشگاهی در PCR .
• تداخل با پلی‌مورفیسم‌های غیرمرتبط.

🔻 عواملی که باعث منفی کاذب می‌شوند

• کیفیت پایین DNA استخراج‌شده.
• وجود مهارکننده‌های PCR در نمونه.
• مشکلات فنی در طراحی پرایمرها.

📚 منابع

• UpToDate
• Mayo Clinic – Genetic Testing for MTHFR Mutations
• PubMed (MTHFR A1298C and Hyperhomocysteinemia)
• Harrison’s Principles of Internal Medicine
• WHO Thrombophilia Protocols
• Journal of Thrombosis and Haemostasis